ادارى مصرف مىشد . علاوه بر آن مخارج نظامى نيز نقش مهمى داشت : خراج نواحى معينى ( از سال 76 ه / 96 - 695 م سه ناحيه در فارس ، « 160 » بعدها مثلا در سال 426 ه / 1035 م نيشاپور ) « 161 » همواره مستقيما به منظور مخارج واحدهاى نظامى مقرر مىشد . بدين ترتيب تقسيم وجوه مالياتى تا حدود زيادى به مسئله جلب رضايت و خرسندى نظاميان و به طور كلى طرفداران پروپاقرص حكومت ، مربوط بود و اين موضوع به خصوص نزد حكام شورشى و بلندپرواز اهميت داشت . « 162 » البته از وجوه مالياتى مىبايستى براى اهداف مذهبى و فرهنگى نيز مقدارى باقى مىماند . « 163 » از قرن سوّم هجرى قمرى / نهم ميلادى مصرف 000 ، 000 ، 2 درهم كه به دست حكام خرج شده ، به شرح ذيل گزارش شده است : براى احداث و ترميم ساختمانها 12000 درهم ؛ براى تأسيسات آبيارى 4000 درهم ؛ براى محافظت دژها 5000 درهم ؛ براى مخارج زندانيان 20000 درهم ، صدقه براى قاريان قرآن در ماه رمضان در مسجد اعظم 30000 درهم ؛ - براى خادمان ديوان ، خادمان دادگاهها ، گارد محافظ ، محافظان شهر ( ؟ ؟ رؤساى شهر ) ، نگهبانان ، جارچيان ( معرّفون ) ، مأموران تفتيش هر نفر در ماه رمضان 20 درهم همراه با تغذيه ؛ براى مؤذنان 000 ، 20 درهم ؛ براى خريد ساليانه 100 برده به طور آزاد ، هر برده 500 - 400 ( كذا ) درهم ؛ براى بيمارستانها 000 ، 10 درهم ؛ براى نوانخانه‌ها ( ؟ بند ( و ) بستىها ) 25000 درهم ؛ براى پليس 000 ، 30 درهم ؛ براى محصّلان مالياتى

--> - را در سال 432 ه / 41 - 1040 م مالك 3000 بار شتر ( حمل ) اشياء نفيس از هر نوع اعلام مىكند ( ابن اثير : الكامل ، ج 9 ، ص 167 ) . ( 160 ) . طبرى : تاريخ 2 ، ص 1004 . ( 161 ) . حسينى : اخبار الدولة السلجوقية ، ص 4 . ( 162 ) . ابن اثير : الكامل ، ج 4 ، ص 39 ( سال 61 ه / 681 م در سيستان ) ، تاريخ سيستان ، ص 246 با پاورقى 3 ( سال 267 ه / 888 م عمرو بن ليث ) . ( 163 ) . بسيارى از خدمات اجتماعى كه به بخشهاى خصوصى واگذار مىشده در ص 276 و بعد جلد اول كتاب حاضر شرح داده شده است .